Szukajcie tego, co w górze: wiara w codzienności (Kol 3,1-4)
W tym artykule
- Co Paweł napisał w Kol 3,1-4
- Jak „rzeczy w górze” słyszeli Kolosanie
- „Rzeczy w górze” to nie ucieczka od codzienności
- Wiara w codzienności: mój zwykły dzień przy biurku
- Nie „co robisz”, tylko „jako kto to robisz”
- Co znaczy „wszystko czyńcie w imię Pana Jezusa”
- Dziedzictwo świętych: przynależność, którą się dostaje
- Dziś łatwo o plemię. Ale czy ono uniesie ciężar życia?
- Warto zapamiętać
- Co z tego dla mnie dzisiaj
- Posłuchaj w podcaście
„Szukajcie tego, co w górze” to wezwanie, które apostoł Paweł napisał w Liście do Kolosan, na początku trzeciego rozdziału. Bardzo łatwo przeczytać je tak, jakby Paweł mówił: oderwij się od ziemi, przestań zajmować się zwykłymi sprawami i myśl tylko o niebie. Tylko że on pisał do ludzi, którzy następnego dnia po przeczytaniu listu musieli wrócić do warsztatu, na targ, do kuchni albo do pracy u swojego pana. I wiem, że może to brzmieć przekornie, ale moim zdaniem ten fragment wcale nie jest o ucieczce od codzienności. Jest o tym, kim jesteś, kiedy tę codzienność przeżywasz. Pytanie, które tu stawia Paweł, nie brzmi „co robisz”, tylko „jako kto to robisz”.
List do Kolosan 3,1-41 Jeśli więc razem z Chrystusem powstaliście [z martwych], szukajcie tego, co w górze, gdzie Chrystus zasiada po prawicy Boga. 2 Myślcie o tym, co w górze, nie o tym, co na ziemi. 3 Umarliście bowiem i wasze życie jest ukryte z Chrystusem w Bogu. 4 Lecz gdy się Chrystus, nasze życie, ukaże, wtedy i wy razem z nim ukażecie się w chwale. Czytaj cały rozdziałUwspółcześniona Biblia Gdańska1 Jeśli więc razem z Chrystusem powstaliście [z martwych], szukajcie tego, co w górze, gdzie Chrystus zasiada po prawicy Boga.
2 Myślcie o tym, co w górze, nie o tym, co na ziemi.
3 Umarliście bowiem i wasze życie jest ukryte z Chrystusem w Bogu.
4 Lecz gdy się Chrystus, nasze życie, ukaże, wtedy i wy razem z nim ukażecie się w chwale.
Cały ten list opisuję w osobnym wpisie o Liście do Kolosan, a tutaj zatrzymajmy się przy tych czterech wersetach, przy zdaniu „wszystko czyńcie w imię Pana Jezusa” i przy fragmencie o dziedzictwie świętych, bo one świetnie się nawzajem tłumaczą.
Co Paweł napisał w Kol 3,1-4
Zwróć uwagę, od czego Paweł zaczyna. Nie od polecenia, tylko od słowa „jeśli”, które tutaj znaczy raczej „skoro”. Skoro razem z Chrystusem powstaliście z martwych, to szukajcie tego, co w górze. Czyli Paweł nie mówi: zacznij myśleć o niebie, a wtedy może staniesz się kimś duchowym. Mówi coś odwrotnego: już jesteś kimś nowym, więc zacznij patrzeć na życie z tego miejsca. To jest ta sama kolejność, która przewija się przez cały list. Najpierw to, kim jesteś, a dopiero potem to, jak żyjesz.
Potem pada zdanie, które mnie bardzo zatrzymuje: „wasze życie jest ukryte z Chrystusem w Bogu”. Ukryte znaczy tu, że prawdziwe źródło twojego życia jest w miejscu, którego na razie nie widać, i że nikt ci go nie odbierze. A w czwartym wersecie Paweł mówi wprost, że Chrystus jest „naszym życiem”. Nie częścią życia, nie niedzielnym dodatkiem, tylko życiem.
Mam wrażenie, że w wielu miejscach słychać chrześcijaństwo trochę „wczorajsze i jutrzejsze”: Jezus cię kiedyś zbawił, kiedyś pójdziesz do nieba, a w międzyczasie bądź miły i nie rób głupot. Mało o tym, że Chrystus jest Panem dzisiaj. Tymczasem Paweł mówi tu i o przeszłości, i o przyszłości, ale nacisk kładzie na teraz: szukajcie, myślcie. W odcinku Jezus ponad wszystkim mówię, że już teraz, w tym jeszcze nieprzemienionym świecie, możemy żyć namiastką nowego życia, do którego Bóg nas stworzył.
Jak „rzeczy w górze” słyszeli Kolosanie
Wyobraź sobie, że siedzisz w czyimś domu w Kolosach i ktoś czyta ten list na głos przy wszystkich. Kolosy były wtedy prowincjonalnym miastem we Frygii, w cieniu sąsiedniej Laodycei, a wspólnotę tworzyli zwykli ludzie. Ktoś prowadził warsztat, ktoś handlował, ktoś gotował i wychowywał dzieci, ktoś był niewolnikiem, a ktoś właścicielem ziemi.
Jednocześnie żyli w świecie pełnym kultów i religijnych ofert, które obiecywały coś więcej. Z samego listu widać, że wokół tej młodej wspólnoty krążyły przepisy o jedzeniu i świętach, upodobanie w poniżaniu siebie, kult aniołów i ludzie, którzy pysznili się widzeniami, „wdając się w to, czego nie widział” List do Kolosan 2,1818 Niech nikt, kto ma upodobanie w poniżaniu siebie i kulcie aniołów, nie pozbawia was nagrody, wdając się w to, czego nie widział, i pyszniąc się bezpodstawnie cielesnym sposobem myślenia; Czytaj cały rozdziałUwspółcześniona Biblia Gdańska. Do tego dochodziło poczucie, że istnieje jakiś wyższy poziom duchowości, dostępny tylko dla wtajemniczonych. Pisałem o tym więcej w tekście o żywiołach świata.
I teraz zobacz, jak w tym kontekście brzmi „szukajcie tego, co w górze”. Kolosanie słyszeli wokół siebie: wspinaj się, a może kiedyś dotrzesz wyżej. A Paweł mówi: to, co w górze, to miejsce, gdzie Chrystus zasiada po prawicy Boga, a wy już zostaliście z Nim wzbudzeni. Czyli nie musicie się tam wspinać po żadnej drabinie. Wasze życie już tam jest, ukryte z Nim w Bogu. To zupełnie inna perspektywa niż „zasłuż sobie na wyższy poziom”.
„Rzeczy w górze” to nie ucieczka od codzienności
Kiedy czytamy „myślcie o tym, co w górze, nie o tym, co na ziemi”, łatwo wyobrazić sobie mnicha, który przez dwanaście godzin siedzi w jaskini i rozważa sprawy duchowe. Tylko że to dla adresatów Pawła byłoby po prostu niewykonalne. Niewolnik nie mógł powiedzieć panu: dziś szukam tego, co w górze, więc nie przyjdę.
Najlepszym dowodem na to, co Paweł miał na myśli, jest to, co pisze zaraz potem. Po tych wzniosłych zdaniach wcale nie przechodzi do medytacji ani do opisu nieba. Przechodzi do bardzo przyziemnych rzeczy: do gniewu, kłamstwa i do tego, jak znosić drugiego człowieka (pisałem o tym we wpisie Znosząc jedni drugich). A potem do żon, mężów, dzieci, ojców, niewolników i panów, czyli do całego domu (o tym jest tekst Żony, bądźcie poddane mężom). Czyli dla Pawła „rzeczy w górze” nie są ucieczką od codzienności. One mają tę codzienność przemienić. Życie z Chrystusem nie dzieje się obok zwykłego dnia, tylko w samym jego środku.
Wiara w codzienności: mój zwykły dzień przy biurku
Opowiem ci, jak to wygląda u mnie, bo przy tym fragmencie zadałem sobie bardzo konkretne pytanie. Siedzę przy biurku i zaraz odpalę komputer. Mam do ustawienia nowe reklamy, kilka spraw dla księgowej i pismo do prawnika w sporze z jednym z klientów. Potem może trochę pracy nad naszymi produktami, obiad, wieczorem bieganie na stadionie z rodziną, kolacja i sen. I pytanie brzmi: gdzie tu jest „szukajcie tego, co w górze”? Gdzie w tym dniu widać, że Chrystus jest Królem?
W tym dniu nie ma nic szczególnie duchowego. Jest bieżączka, czyli dokładnie to, z czego składa się życie większości z nas. I właśnie dlatego to pytanie jest takie ważne.
Nie „co robisz”, tylko „jako kto to robisz”
Odpowiedź, do której doszedłem, jest prosta, ale zmienia bardzo dużo. Patrzenie na to, co w górze, nie polega na tym, że przez cały dzień myślę o Chrystusie zamiast ustawiać reklamy. Polega na tym, że ustawiam reklamy, wysyłam pisma, jem kolację z rodziną i biegam po stadionie jako człowiek, który wie, kto naprawdę jest Królem, kim on sam jest w Chrystusie i co ostatecznie ma wartość.
Można prowadzić firmę jak człowiek, którego życiem jest sukces. Można ją prowadzić jak ktoś, czyim życiem jest bezpieczeństwo albo status. I można ją prowadzić jak ktoś, czyim życiem jest Chrystus. Z zewnątrz to mogą być dokładnie te same czynności, te same maile i te same tabelki, ale w środku to są zupełnie inne rzeczywistości.
Weźmy ten spór z klientem, bo to chyba nawet lepszy przykład niż reklamy. Myślenie „ziemskie” mówi: wygraj za wszelką cenę, dołóż mu, pokaż, kto tu rządzi. A myślenie o tym, co w górze, zadaje inne pytania: jak tu wygląda sprawiedliwość, jak wygląda prawda i uczciwość, i co w ogóle znaczy miłość do nieprzyjaciela, jeśli ten człowiek naprawdę zachowuje się nie fair? Nie zawsze daje to od razu gotową odpowiedź, ale zmienia punkt odniesienia. Podobnie z reklamami: pytanie brzmi, czy nie manipuluję i czy traktuję ludzi jak ludzi, a nie jak portfele.
Co znaczy „wszystko czyńcie w imię Pana Jezusa”
Kilkanaście wersetów dalej Paweł zamyka ten wątek zdaniem, które jest jak streszczenie wszystkiego, o czym mówię:
List do Kolosan 3,1717 A wszystko, co czynicie w słowie lub w uczynku, wszystko [czyńcie] w imię Pana Jezusa, dziękując Bogu i Ojcu przez niego. Czytaj cały rozdziałUwspółcześniona Biblia Gdańska17 A wszystko, co czynicie w słowie lub w uczynku, wszystko [czyńcie] w imię Pana Jezusa, dziękując Bogu i Ojcu przez niego.
To zdanie jest bardzo niewygodne, bo nie pozwala zamknąć Chrystusa w nabożeństwie, w pieśni czy w modlitwie przed jedzeniem. Paweł pisze „wszystko”, i to dwa razy. Zauważ też, czego nie pisze. Nie mówi „wszystko czyńcie dla Kościoła” ani „wszystko czyńcie dla religii”. Mówi „w imię Pana Jezusa”, czyli pod Jego autorytetem i jako Jego reprezentanci, tak jak ambasador działa w imieniu swojego króla. W odcinku Wzajemne oddanie mówię o tym przy Liście do Efezjan: o tym, żeby w codziennym życiu być godnym reprezentantem Pana Jezusa w świecie, w którym żyjemy.
Dla niewolników w Kolosach to zdanie miało jeszcze jeden wymiar. Paweł zwraca się do nich kilka wersetów dalej i pisze: „wszystko, co czynicie, z serca czyńcie, jak dla Pana, a nie dla ludzi” List do Kolosan 3,2323 A wszystko, co czynicie, z serca czyńcie, jak dla Pana, a nie dla ludzi; Czytaj cały rozdziałUwspółcześniona Biblia Gdańska. Czyli nawet w pracy, której nikt z nich sobie nie wybrał, nie było takiego miejsca, do którego Chrystus nie miałby dostępu. O tym, że nie ma powołań większych i mniejszych, a większość z nas jest powołana do życia, które nazwalibyśmy „świeckim”, opowiadam w odcinku Kiedy Jezus wróci.
Dziedzictwo świętych: przynależność, którą się dostaje
Żeby zrozumieć, skąd w Kolosanach miałaby się brać ta nowa tożsamość, warto cofnąć się do pierwszego rozdziału. Paweł pisze tam o czymś, co dla nas brzmi bardzo religijnie, a dla nich było szalenie konkretne:
List do Kolosan 1,12-1412 Dziękując Ojcu, który nas uzdolnił do uczestnictwa w dziedzictwie świętych w światłości; 13 Który nas wyrwał z mocy ciemności i przeniósł do królestwa swego umiłowanego Syna; 14 W którym mamy odkupienie przez jego krew, przebaczenie grzechów. Czytaj cały rozdziałUwspółcześniona Biblia Gdańska12 Dziękując Ojcu, który nas uzdolnił do uczestnictwa w dziedzictwie świętych w światłości;
13 Który nas wyrwał z mocy ciemności i przeniósł do królestwa swego umiłowanego Syna;
14 W którym mamy odkupienie przez jego krew, przebaczenie grzechów.
„Dziedzictwo” w Starym Testamencie oznaczało obietnicę, ziemię i miejsce w ludzie Boga, czyli coś, do czego masz prawo jako członek rodziny. A teraz wyobraź sobie niewolnika, który siedzi w tym domu w Kolosach i słyszy, że ma udział w dziedzictwie. Ktoś, kto według prawa należał do innego człowieka, nagle słyszy, że należy do rodziny Boga i ma w niej swoje miejsce. I usłyszy to jeszcze raz pod koniec listu, w zdaniu skierowanym właśnie do niewolników: „od Pana otrzymacie dziedzictwo” List do Kolosan 3,2424 Wiedząc, że od Pana otrzymacie dziedzictwo [jako] zapłatę, gdyż służycie Panu Chrystusowi. Czytaj cały rozdziałUwspółcześniona Biblia Gdańska. Dla takiego człowieka to musiało być niemal rewolucyjne.
Mocne jest też słowo „wyrwał”. Nie „lekko skorygował kierunek”, tylko wyciągnął z czegoś. Paweł mówi przy tym nie tylko o przebaczeniu, ale o przeniesieniu do królestwa Syna. Czyli nie chodzi wyłącznie o to, że ktoś skasował mi winę, ale o to, że zmieniła się moja przynależność. A „odkupienie” to pierwotnie język wykupienia niewolnika, zapłacenia za kogoś ceny i odzyskania go. W odcinku Co Bóg zrobił dla nas przechodzę przez podobną listę z Listu do Efezjan: odkupienie, przebaczenie, dziedzictwo, Duch Święty.
Dziś łatwo o plemię. Ale czy ono uniesie ciężar życia?
Kiedy myślałem o tym dziedzictwie, przyszła mi do głowy rzecz, która trochę psuje tę piękną historię. Bo dla niewolnika w I wieku przynależność była czymś bardzo rzadkim. A dzisiaj? Dzisiaj o przynależność jest naprawdę łatwo. Wchodzisz na piłkę z chłopakami, nawet jako dorosły. Masz siłownię, bieganie, jogę. Do tego dochodzą internetowe plemiona: jestem fit, tak się odżywiam, słucham takich podcastów, jestem mądry i nowoczesny. I wtedy pytanie: co chrześcijaństwo ma do zaoferowania komuś, kto tożsamość i wspólnotę już sobie zbudował?
Myślę, że trzeba to powiedzieć uczciwie: ludzie potrafią zbudować sobie sens i przynależność bez Chrystusa. Nie jest tak, że każdy, kto nie wierzy, siedzi samotny w ciemnym pokoju. Rodzina, sport i pasje to dobre rzeczy i chrześcijaństwo wcale z nimi nie konkuruje. Tylko że pytanie nie brzmi „czy coś daje mi poczucie sensu”. Pytanie brzmi: czy to uniesie ciężar mojego życia? Bo większość takich tożsamości działa świetnie, dopóki działa. Kariera działa, dopóki idzie dobrze, a internetowe plemię, dopóki myślisz zgodnie z linią grupy. Problem zaczyna się wtedy, gdy od rzeczy skończonych wymagamy, żeby uniosły naszą wartość, nadzieję i ostateczne bezpieczeństwo, bo one po prostu nie są w stanie tego udźwignąć.
I tu wraca „życie ukryte z Chrystusem w Bogu”. Chrześcijaństwo na początku nie było hobby ani kolejnym plemieniem, tylko twierdzeniem o tym, kto naprawdę jest Panem. Jeśli twoja tożsamość jest zakorzeniona właśnie tam, a nie w opinii ludzi czy w wynikach firmy, to zaczynasz żyć spokojniej i mniej się porównujesz.
Warto zapamiętać
- „Rzeczy w górze” nie są ucieczką od codzienności. Mają ją przemienić.
- Pytanie nie brzmi „co robisz”, tylko „jako kto to robisz”.
- Życie z Chrystusem nie dzieje się obok zwykłego dnia, tylko w jego środku.
- Nie musisz wspinać się do góry po duchowej drabinie. Twoje życie już tam jest, ukryte z Chrystusem w Bogu.
- „W imię Pana” znaczy jako Jego reprezentant, tak jak ambasador działa w imieniu króla.
- Bóg nie tylko skasował winę. Zmienił twoją przynależność.
- Dziś łatwo o plemię. Pytanie, czy ono uniesie ciężar twojego życia.
Co z tego dla mnie dzisiaj
Weź swój jutrzejszy kalendarz. Nie ten idealny, tylko prawdziwy, z mailami, zakupami i praniem. Przy każdej większej rzeczy zadaj sobie pytanie: jako kto to zrobię? Jako ktoś, kto musi wygrać i wypaść dobrze, czy jako ktoś, czyim życiem jest Chrystus? Nie zmienisz przez to listy zadań, ale bardzo możliwe, że zmienisz sposób, w jaki je wykonasz.
Znajdź jedną „sprawę z klientem”. Prawie każdy z nas ma w swoim dniu jakąś sytuację, w której aż korci, żeby komuś dołożyć: spór w pracy, kłótnię z sąsiadem, niezapłaconą fakturę. Zapytaj tam nie tylko „jak wygrać”, ale też „jak wygląda tu prawda, uczciwość i miłość do kogoś, kto mnie wkurza”. To jest bardzo konkretne „szukanie tego, co w górze”.
Sprawdź, na czym stoisz. Wypisz sobie rzeczy, które dają ci dziś poczucie wartości i przynależności. Nie po to, żeby je wyrzucić, tylko żeby uczciwie zapytać, czy któraś z nich nie dźwiga więcej, niż jest w stanie unieść. W odcinku Jak doświadczyć radości mówię o Pawle, który z więzienia pisze, że umie żyć i w dostatku, i w biedzie, bo w każdych okolicznościach może żyć na miarę swojego powołania. Tak wygląda człowiek, którego życie jest ukryte z Chrystusem w Bogu.
Posłuchaj w podcaście
Jezus ponad wszystkimCały List do Kolosan w jednym odcinku, w tym fragment o tym, że już teraz możemy żyć namiastką nowego świata.
Co Bóg dla nas zrobiłList do Efezjan o odkupieniu, dziedzictwie i Duchu Świętym, i o tym, po co Bóg nam to wszystko daje.
Wzajemne oddanieDruga część Listu do Efezjan: jak w codziennym życiu być godnym reprezentantem Pana Jezusa.Jeśli chcesz przeczytać List do Kolosan razem z nami, a potem iść dalej przez całe Pismo Święte, zajrzyj do planu czytania Biblii.
Fragmenty Pisma Świętego pochodzą z Uwspółcześnionej Biblii Gdańskiej (Fundacja Wrota Nadziei, licencja CC BY-ND 4.0).

